Strona główna » MAMA, NAJNOWSZE, Praca » Urlop macierzyński

Urlop macierzyński

Stało się! Po wyczerpującym porodzie tulisz w ramionach swojego maluszka i równocześnie rozpoczynasz tzw. urlop macierzyński (nazwa bardzo myląca – mała szansa, że w czasie owego urlopu wypoczniesz jak na wakacjach :) ).

urlop macierzyński

Kiedy zacząć?

Zgodnie z przepisami prawa pracy, urlop macierzyński automatycznie rozpoczyna się w dniu narodzin dziecka. Możliwe jest też rozpoczęcie go wcześniej – na dwa tygodnie przed terminem porodu, na pisemny wniosek ciężarnej złożony u pracodawcy.

Komu się należy?

Urlop macierzyński przysługuje kobietom zatrudnionym na podstawie umowy o pracę. Jeśli umowa została zawarta na czas określony – urlop przysługuje do ostatniego dnia trwania umowy.

Natomiast zasiłek macierzyński przysługuje każdej ubezpieczonej kobiecie – po urodzeniu dziecka ZUS wypłaca zasiłek w wysokości 100% podstawy wymiaru. Zasiłek jest wypłacany przez okres równy pełnej długości urlopu macierzyńskiego.

Praca nie na etacie

W przypadku pracy na umowę zlecenie czy o dzieło ciężarnej nie przysługuje urlop macierzyński, natomiast wypłata zasiłku macierzyńskiego jest uzależniona od tego, czy były opłacane składki dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Podobnie rzecz ma się z osobami prowadzącymi własne firmy – wypłata zasiłku macierzyńskiego jest uzależniona od dobrowolnego przystąpienia do ubezpieczenia chorobowego.

Wysokość zasiłku macierzyńskiego

Pracownice otrzymują zasiłek macierzyński w wysokości 100% podstawy wymiaru (średnia z sześciu miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc uzyskania prawa do zasiłku – przy jej obliczaniu uwzględnia się standardowe składniki wynagrodzenia objęte składką na ZUS).

Jak długo?

Urlop macierzyński w podstawowym wymiarze trwa 20 tygodni. W przypadku bliźniaków urlop macierzyński to 31 tygodni. Przy trójce dzieci – 33 tygodnie, czwórce – 35 tygodni, pięcioro i więcej: 37 tygodni. Tydzień urlopu odpowiada 7 dniom kalendarzowym.

Dziecko wymagające hospitalizacji

W przypadku urodzenia dziecka wymagającego opieki szpitalnej po wykorzystaniu 8 tygodni urlopu macierzyńskiego, pozostałą część tego urlopu można wykorzystać w terminie późniejszym, po opuszczeniu przez dziecko szpitala.

Fakultatywny urlop macierzyński

Od 1 stycznia 2010 r. po wykorzystaniu podstawowego urlopu macierzyńskiego można skorzystać z dodatkowego urlopu macierzyńskiego (urlop ten przysługuje również rodzicom adopcyjnym i zastępczym). Dodatkowy urlop będzie udzielany na wniosek pracownika złożony na co najmniej 7 dni przed rozpoczęciem tego urlop, pracodawca nie może odmówić udzielenia go.

Wymiar dodatkowego urlopu macierzyńskiego będzie systematycznie wydłużany i wyniesie:
  • w 2010 i 2011 r. – do 2 tygodni przy jednym porodzie, do 3 tygodni przy porodzie mnogim
  • w 2012 i 2013 r. – do 4 tygodni przy jednym porodzie, do 6 tygodni przy porodzie mnogim
  • w 2014 r. i w latach następnych – do 6 tygodni przy jednym porodzie, do 8 tygodni przy porodzie mnogim.

Dodatkowy urlop macierzyński jest udzielany bezpośrednio po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego, nie trzeba wykorzystywać go w całości lub można połączyć z pracą – jednak w wymiarze nie wyższym niż pół etatu.

Pracownica przebywająca na dodatkowym urlopie macierzyńskim ma takie same prawa, jak pracownica korzystająca z podstawowej części urlopu macierzyńskiego. Ma w szczególności prawo do zasiłku macierzyńskiego.

Tata na urlopie macierzyńskim

Ojciec może wykorzystać urlop macierzyński, gdy matka rezygnuje z podstawowego urlopu macierzyńskiego po wykorzystaniu 14 tygodni – wówczas ojciec korzysta z pozostałej części urlopu. Tata na urlop macierzyński może się również udać, jeśli matka po wykorzystaniu podstawowego urlopu macierzyńskiego nie będzie korzystać z dodatkowego urlopu – może go wtedy wykorzystać ojciec.

Wcześniejszy powrót do pracy

Po wykorzystaniu 14 tygodni urlopu macierzyńskiego można zrezygnować z pozostałej jego części na rzecz ojca wychowującego dziecko. Wniosek o rezygnacji z części urlopu macierzyńskiego należy złożyć najpóźniej 7 dni przed powrotem do pracy. Do wniosku trzeba dołączyć zaświadczenie o terminie rozpoczęcia urlopu macierzyńskiego z zakładu pracy ojca dziecka.

Pewność zatrudnienia

Kobiet przebywających na urlopie macierzyńskim (podobnie jak w ciąży) nie można zwolnić, przesunąć na inne stanowisko, czy zmienić na niekorzyść warunków umowy.

Możliwe jest rozwiązanie umowy o pracę wyłącznie w przypadku likwidacji lub upadłości pracodawcy lub gdy zachodzą podstawy do dyscyplinarnego zwolnienia pracownicy.

Co potem?

Po zakończeniu urlopu macierzyńskiego można rozpocząć urlop wychowawczy (wniosek o jego rozpoczęcie należy złożyć na co najmniej 14 dni przed jego rozpoczęciem) lub wrócić do pracy. Decyzja należy do mamy.

Komentarze

Wydrukuj artykuł
Copyright © 2010 · Matko jedyna! · All Rights Reserved · RSS Artykuły · RSS Komentarze